__________________________________
ZIJNE GESCHIEDENIS
Het is
het eerste van de tijdens den oorlog gevormde regimenten dat, door zijn eigen
wapenfeiten, den nestel in de kleur der Leopoldsorde heeft verworven.
Het 19e
Linie werd op 25 December 1916 gevormd bij ontdubbeling van het 13e.
Luitenant-kolonel Hollmann nam er het bevel over en het 13e en 19e
vormden de 13e brigade infanterie (IVe Legerdivisie).
Pas
gevormd, gaat het 19e de eerste linie bezetten in de sectors van
Ramskapelle (December 1916), Boezinge (Mei 1917) en Merkem (November 1917).
Laatstvermelde sector verdient een gansch bijzondere vermelding. Het terrein,
omgewoeld door de geweldige voorbereiding tot het Fransch offensief van ‘t
einde van den zomer en den herfst 1917, is nog slechts een modderzee, gevormd
door granaatkuilen die elkaar raken en waarin de infanteristen, om niet te
verzinken, zich in groepen van drie of vier man, met een touw aaneengebonden,
moeten voortbewegen. Buitendien houdt de vijand, die nieuwe aanvallen vreest,
onze troepen onder een helsch vuur en voert hij herhaalde raids uit, onder
andere die van 28 November 1917, op den post « Epernon », waarbij het IIe
bataljon, van het 19e zich onderscheidt ten koste van buitengewoon
zware verliezen.
In Apríl
1918 komt de 10e Infenteriedivisie (IVe Legerdivisie),
ingevolge de uitbreiding van het Belgisch front, in den sector van Kortekeer,
ten Zuiden van de zone van Merkem. Den 17e April 1918 heeft het
Duitsch offensief plaats tegen de Belgische IIIe en IVe
Legerdivisie. « In den loop van dien gedenkwaardigen dag hebben het 13e
en het 19e Linie, die slechts sedert enkele uren een nauwelijks
georganiseerd gedeelte van het front bezetten, zegevierend weerstand geboden aan
den geweldigen en onverwachten aanval van den vijand. » (Legerdagorder der 10e
Infanteriedivisie.) Ter herinnering aan dit wapenfeit kreeg het 19e
de toelating om « Merkem » op zijn vaandel te schrijven.
Nadat
het van Juni tot September 1918 den sector van Diksmuide had bezet, neemt het
deel aan de twee phasen van het offensief in Vlaanderen.
Eerste
phase: 28 September. - Wijl het 19e de reserve uitweekt van de
noordelijke aanvalsgroep, worden zijne batoljons, van 29 September af, als
versterking voor verschillende regimenten der 1e Legerdivisie, in de
omgeving van het Bosch van Houthulst, in den strijd gewikkeld. Door zijn schoon
gedrag gedurende die verrichtingen, heeft het regiment verdiend de vermelding «
Zarren » op zijn vaandel te schrijven.
Tweede
phase: 14 Octobor. - Het 19e dat eerst als reserve der divisie was
geplaatst, krijgt opdracht om van af 15 Octobor de beslissende manœuvre uit te
voeren, ‘t is te zeggen, de spoorlijn Oostende-Torhout te bemachtigen, zoodat
de vijand zal gedwongen zijn Vlaanderen te ontruimen.
Die manœuvre
wordt op 15 en 16 October verwezenlijkt door de verovering van het bosch van
Wijnendaal. Deze verrichting werd snel uitgevoerd, niettegenstaande den
hardnekkigen weerstand der Duitschers die zelf ook begrepen hebben dat, in dien
slag, de gansche Belgische kust op het spel staat.
Den 16n October is de partij gewonnen en, ter herinnering aan zijne heldendaden gedurende die roemrijke dagen, zal het 19e « Handzame » op zijn vaandel borduren.
Vanaf 17 October trekt de vijand in allerijl achteruit en het 19e herneemt zijnen opmarsch. Den 20n October is het in linie opgesteld langs het afleidingskanaal der Leie, voor Merendree. Na tien dagen stabilisatie onder een uiterst moorddadig vuur, moeten de Duitschers, door den vooruitgang der Franschen voor Deinze tot een nieuwen aftocht gedwongen, hunne stellingen ontruimen. Den morgen van 2 November, steekt het 19e het afleidingskanaal en de Leie over.
Den 11e November wordt de wapenstilstand onderteekend en doorheen het bevrijde België, marcheert het 19e naar Duitschland, welks grenzen het op 2 December overschrijdt om de wacht te gaan optrekken aan den Rijn.