INLEIDING
“DE GROTE OORLOG” werd tijdens het interbellum de eerste wereldoorlog –het gewapende conflict tussen Duitsland en de Geallieerden- genoemd. Oorspronkelijk was België niet bij betrokken. Bij de stichting werd ons land door de machthebbers een strikte neutraliteit opgelegd. Toen Duitsland via ons land Frankrijk aanviel –het zogenaamde “Von Schlieffen-plan- werd onze neutraliteit geschonden en dat kon onze toenmalige koning Albert I niet toestaan. Onze deelname aan de wereldoorlog werd een feit.
Boom ontsnapte niet aan het oorlogsgeweld. 954 Boomse jongeren, waaronder 203 vrijwilligers, gingen mee ons land verdedigen. Over het aantal Boomse soldaten dat de gruwel niet overleefde zijn de meningen verdeeld
Op een postkaart, uitgegeven in 1923 ter gelegenheid van de inhuldiging van het gedenkteken voor de slachtoffers van de eerste wereldoorlog, worden 99 namen vermeld.
Alex Vinck telde er in zijn boek “BOOM, van de OUDHEID tot het JAAR 2000” 103.
Na een restauratie van het monument in de jaren negentig bevatte de in arduin gekapte lijst plots 101 personen.
Ons onderzoek sluit af op 132 slachtoffers!
*
In het eerste hoofdstuk
“BOOM TIJDENS DE BEZETTING”
beschrijf ik de erbarmelijke levensomstandigheden van de Boomse bevolking tijdens de Duitse bezetting die 4 jaar duurde. Het bevat o.m. het unieke, authentieke verslag dat door het gemeentebestuur van Boom in 1920 werd opgesteld in opdracht van het provinciebestuur van Antwerpen onder de omvangrijke titel :
“VERSLAG OVER DE MERKWAARDIGE GEBEURTENISSEN EN TOESTANDEN IN BOOM GEDURENDE DE DUITSE BEZETTING, 4 AUGUSTUS 1914-11 NOVEMBER 1918”.
Dit verslag berust in het gemeentelijk archief, dat zich bevindt in de gemeentemagazijnen en werkplaatsen, gelegen in de Industrieweg te Boom, naast het brandweerstation.
*
In het tweede hoofdstuk
“BOOMSE GESNEUVELDEN VAN WO I”
staan, alfabetisch geklasseerd, 132 slachtoffers! Vanwaar dit groter aantal? Omdat wij vinden dat vermiste manschappen en personen gestorven –zelfs na de wapenstilstand- aan een ziekte tengevolge van de oorlog (longontsteking bijvoorbeeld) evengoed slachtoffer van de oorlog zijn. Ook als het overlijden plaats greep in krijgsgevangenschap, in een militair ziekenhuis of zelfs na thuiskomst. In onze lijst staan dus niet alleen mannen “gevallen op het veld van eer”, zoals gesneuvelden heroïsch worden genoemd.
Als Bomenaar beschouwen wij: personen geboren in Boom of er wonende tijdens de oorlog.
Hoe is de lijst tot stand gekomen?
Als basis van onze lijst diende de database van Danny Wilssens, prominent lid van de heemkring” “Ramskapelle aan de IJzer”.
Die lijst verbeterden en vulden wij aan met:
a) gegevens uit de registers van de burgerlijke stand;
b) gegevens die wij vonden in het “Hedendaags Gemeentearchief van Boom”, gedeponeerd in het Rijkarchief te Antwerpen, in het dossier “Briefwisseling tussen de gemeente Boom en de administratieve diensten van het leger”.
Tientallen militairen staan afgebeeld met hun portret, soms aangevuld met een persoonsbeschrijving, hun afstamming en een inventaris van bezittingen die aan de nabestaanden werden terugbezorgd. Ook de plaats waar ze werden begraven wordt aangegeven. Indien de militair op het monument der gesneuvelden werd vermeld, dan treft u een foto aan van hun in de arduin gebeitelde naam.
*
Het derde hoofdstuk
“EERBETOON”
bevat verschillende rubrieken:
a) de meest uitgereikte medailles;
b) erepark op de gemeentelijke begraafplaats;
c) omzendbrief van het Ministerie van Landsverdediging “grafsteden der onder den oorlog overleden militairen”;
d) het monument der gesneuvelden;
e) Frans Cop;
*
Het vierde hoofdstuk
VERSLAG OVER DE DRIEJAARLIJKSE VERGADERING VAN DE OUDSTUDENTENBOND
Bevat twee toespraken die gehouden werden op 21 september 1920 in het Onze-Lieve-Vrouwecollege. In deze verslagen komt de school tijdens WOI ruim aan bod maar ook hoe het de oud-leerlingen verging die onder de wapens werden geroepen, en het leven in de gemeente tijdens de bezetting.
In de
EPILOOG
behandel ik beknopt de periode tussen de wapenstilstand op 11 november 1918 en het verschijnen van het eerste deel van “Mein Kampf”, geschreven door Adolf Hitler bevat de kern van de tweede wereldoorlog.
*
Ik hoop dat ik met dit boek enkele van de duizenden jongens die tijdens de eerste wereldoorlog in de Westhoek gesneuveld zijn en er vaak begraven liggen uit de vergetelheid heb gehaald.
Zij lieten hun leven op een leeftijd waarop het feitelijk nog moest beginnen.
Het boek over de zin van hun overlijden werd nog niet geschreven.
“Als ge van ze leven in de Westhoek passeert deur regen en noorderwinden keert omme den tijd als g’alhier passeert den oorlog ga j’ hier were vinden.
Ja ’t is den oorlog da ‘j hier were vindt en ’t graf van duizend soldaten altijd iemands vader, altijd iemands kind, duizend en duizend, soldaten, duizend en duizend soldaten, duizend en duizend soldaten”.
Uit “Duizend soldaten” van Willem Vermandere.
De auteur,
Marc Verlinden
|
Lees ook het voorwoord van Alex Vinck en Richard Heijster
Het boek telt 309 bladzijden en is voorzien van een harde kaft. Het is te verkrijgen in een zwart-wit(25 euro) en kleuren versie(35 euro). Indien het boek moet verzonden worden moet je het bedrag vermeerderen met 6 euro. Gelieve een mailtje te sturen met jouw bestelgegevens Je zal dan een antwoord ontvangen met het rekeningnummer waarop het bedrag kan gestort worden.
|