Onze mede-studiegenoot Piet van Immerseel ontdekte bij zijn opzoeking naar naamgenoten waarschijnlijk de tot heden oudste vermelde geschreven benaming van de huidige gemeente Boom in een burgerlijke akte. Hij stuurde ons volgende kopie van een zeer interessant contract in verband met de bosbouw in ons gewest uit het Stadsarchief van Antwerpen. De tussen haakjes geplaatste tekst is zijn verklaring.

f 73 v°

1) Jan van der Tommen wonende tot Rumpst debet Vrouwe Lysbetten

2) van Immerseele weduwe wijlen Godevaerts van Vylain des

3) ridders, heren Jane, Henricke heren Karlen

4) van Immerseel gebruederen

5) onder hen vieren even gelyck aut

6) latore, de somme van drientwijntich ende eenen halven

7) rijnschen gulden eens elcken rijnschen gulden tot vive schellinck

8) groten brabants gerekent, goet ende custbaer voir elck

9) buynder van den huwe (houwen of kappen) van twee bosschen groot zijnde twee

10) ende dertich buynder ombegrepen van der maten. Daeraf

11) deene geheeten is de Rijst (nu = Rest) ende dander den Brant ten BOOME

12) op Steyle ende daer omtrent gelegen. Dandum een vierendeel

13) daer aff ’t sinte jnas dage baptisten in midzomer proximo oft

14) ’t sinte laureys dage daernaest volgend. Item noch een vierendeel

15) daer aff te kerssavonde daernaest volgend aut purificatione deinde

16) Item noch een vierendeel dair af johannis (Dandum?) oft ’t sinte

17) laureys daernaest volgend. Ende noch een vierendeel dair aff

18) natalis (Dandum?) aut purificationis daerna al begrepen

19) telcken navolgende termine betaelt te zijne sonder enich

20) lange vertreck conditione dat de voirs. bosschere ende voirs

21) huwen ende bosschen wel ende custbaer sal laten bewaeylant (?)

22) ende gronderslaecht (?) ende die sal men laten ter bosschen profite ende

23) scatten ten presentie van vier goede mannen diemen dair toe nemen

24) sal te weten van elcker zijde twee tot wat plaetsen die

25) zijn geseten die (Wijmiers ?) oft (Volusers ?) en zijn ende dat

26) bosschers zijn ende die vier goede mannen zelen moeten eendrachtelic

27) overcommen ende oordelen opten selven. oick dat men die waechinge scatten

28) sal te BOEME bynnen sonne schine sonder enich recht meer

29) dair op te plegen oft enich vervolch meer dair op te

30) doene ter eenre oft ter andere zijde. ende de waeyling

31) salmen scatten op sinte Peter ende sinte Pauwels dach in

32) midzomer of bynnen drie dagen daer na onbegrepen ende

33) altijt penningen van den waeylingen af te slane tot

34) elcken van de voirs ….. (?) paeymenten een vierendeel daer

35) aff ende men sal de voirs. waeylingen scatten met (t?)en buynderen

36) gelijck men van oude tijden gewoenlic is geweest ten Steyle

37) de bosschen ten BOOME te schrawene Item de voors. bosschers

38) en sal gheen weeck houdt int bouwen van elcken bossche

39) voirs. mogen laten staen achter den leste dach van aprille

40) Item alle deycken houdt (eikenhout) sal moeten van den stroncken wesen voer ste

41) Jan dage Baptiste in midzomer (onleesbaar jaartal) ende de voirs. bosschen

 

f 74 r°

1) sal na den selven sint Jan dage gheen eycken houdt mogen

2) houwen ende selve houdt datter gehouwen is sal de bosschere moeten

3) ruymen van den schueten soe dat de voirs. vier persone dair bij gheen

4) scade en lijden. Item de voors. bosschen moeten geruympt wesen op

5) sinte Peter ende sinte Pauwls dach in midzomer en thoudt in mite

6) gesedt op de lege plaetsen ende de miters selen alle thoudt afbueren

7) met corte zwingen ende nyet met langen getouwen. ende bij alsoe

8) dat de voirs. bosschen nyet geruympt en waren ten voirs. sinte Peter

9) ende sinte Pauwels dach dat den voirs. personen oft hueren rentmeesters

10) selen mogen aenveerden alle thoudt dat zij naden selven dach opte

11) voirs. bosschen bennden (binden) selrn ende dat aenveerden ende ewech voeren als

12) huers selfs proper eygen houdt sonder iemants toeseggen. Item

13) opte voirs. bosschen selen moeten bliven staen greept ende ondergreept sonder

14) afslach van der voers. sommen ende de meyer van den voirs. bosschen

15) sal op elck buynder bosch mogen kiesen een keur houdt dair hen dat

16) gelieven sal omme opte voors. bosschen te blive staen. Item de

17) voirs. bosschere sal op zijn weercluden (werklieden) in dien moeten hewen dat zij de

18) struycken nuet te hooge of te liege en houwen maer dat zij die

19) custbaerlic selen houwen. dat zij den voirs. personen gheen schade en doen

20) oft de meyere soude de werclude oft den bosschere mogen aentasten

21) ende vangen tot datzij die schade opgerecht selen hebben ende

22) alle andere puncte sal de voirs. bosscher voldaen ende volvuere na inhoudt

23) der cedullen. daer mede hem de voirs. houwe vercocht zijn ende

24) omme alle tgene dat de voirs. staet wel ende volcomelick te houdene ende

25) te voldoen obligavit de voirs. Jan

26) van der tommen se et sua gebraecke voorts let soe quame mede voir

27) ons Joes van der tommen des voirs. Jans brueder ende Jan van Sompeke

28) peterssone woenende te reth (Reet) et promiserunt se et suis cum

29) revelatione

XXVI d. Aug. MCCCCXCV

f 73 v°

6) latore (van het latijnse woord lator): contractant

8) custbaer: in goede staat, gangbaar

13) sint jans dage: 24 juni

14) sint laureys dage: 10 augustus

15) purificatione: Onze-Lieve-Vrouwlichtmis – 2 februari

18) natalis: Kerstmis – 25 december

21) bewaeylandt – volgens ons: beweiland, rooien of weiland maken

22) gronderslaecht – volgens ons: egaliseren, gelijkmaken

26) bosscher: de houtvester

28) bynnen sonne schine: P. van Immerseel vermoedt dat dit zou verwijzen naar de Schomme.

Volgens ons is dit een term om aan te duiden: bij klaar lichte dag.

37) schrawene(n) – volgens ons: beheren.

TERUG NAAR INDEX JAARBOEKEN